Kalın bağırsak ve rektumu etkileyen kanser, polip, divertikül ve iltihabi hastalıklarda uygulanan laparoskopik veya açık cerrahi tedavi yöntemleri.
Ne için yapılır
- Kolon ve rektum kanseri (kolorektal karsinom) cerrahi tedavisi
- Endoskopik olarak çıkarılamayan büyük veya yüksek riskli polipler
- Komplike divertikül hastalığı (perforasyon, apse, kanama)
- İltihabi bağırsak hastalıklarında (Crohn, ülseratif kolit) tıbbi tedaviye dirençli durumlar
- Tekrarlayan kolon tıkanıklığı veya iskemik kolit
- Rektum prolapsusu (rektumun dışa çıkması) ve şiddetli sfinkter sorunları
Hazırlık
- Cerrahi öncesi tam kan sayımı, biyokimya, koagülasyon ve tümör belirteçleri
- Akciğer grafisi, EKG ve gerekirse kalp/akciğer fonksiyon değerlendirmesi
- Görüntüleme: BT, MR, tüm kolonoskopi ve rektum kanseri için pelvik MR
- Operasyon öncesi 24-48 saat sıvı diyet ve bağırsak temizliği (oral solüsyon ile)
- Anestezi öncesi en az 8 saat açlık; kan sulandırıcı düzenlemesi
İşlem nasıl yapılır
- Genel anestezi altında hasta ameliyat masasında konumlandırılır
- Laparoskopik yöntemde küçük kesilerden kamera ve aletler yerleştirilir; uygunsa açık cerrahi tercih edilir
- Hastalıklı kolon ya da rektum bölümü, besleyici damarları ve ilgili lenf nodları ile birlikte (rektum kanserinde TME — total mezorektal eksizyon ilkesine göre) çıkarılır
- Bağırsak iki ucu uygun teknikle birleştirilir (anastomoz); bazı durumlarda geçici stoma açılması gerekebilir
- Karın boşluğu yıkanır, kanama kontrolü yapılır, gerekirse dren konur
- Kesi yerleri kapatılır; çıkarılan doku patolojiye gönderilir
İşlem sonrası
- Yoğun bakım ya da cerrahi servis takibi 3-7 gün arası
- Erken mobilizasyon, solunum egzersizleri ve kademeli beslenmeye geçiş
- Stoma açılan hastalarda stoma bakım eğitimi ve hemşirelik desteği
- Patolojik evrelemeye göre onkoloji ile birlikte kemoterapi/radyoterapi planlaması
- İlk 5 yıl boyunca düzenli kontrol kolonoskopisi, BT ve tümör belirteçleri ile izlem
Riskler
- Anastomoz kaçağı (bağırsak birleşim yerinde sızma) — ciddi komplikasyon
- Yara yeri ya da karın içi enfeksiyon, apse
- Kanama ve transfüzyon ihtiyacı
- Bağırsak tıkanıklığı, ileus veya yapışıklık (adezyon)
- Üreter, mesane veya cinsel sinirlerin geçici/kalıcı etkilenmesi
Sıkça Sorulanlar
Kolorektal cerrahi laparoskopik mi yoksa açık mı yapılır?
Hastanın durumuna ve hastalığın yaygınlığına göre seçilir. Uygun olgularda laparoskopik yöntem daha küçük kesi, daha az ağrı ve daha hızlı iyileşme sağlar; onkolojik sonuç eşdeğer kabul edilir.
Stoma (torba) kalıcı mı?
Çoğu olguda stoma geçicidir ve birkaç ay sonra kapatılır; çok aşağı yerleşimli rektum tümörlerinde ise kalıcı olabilir. Karar ameliyat öncesi hasta ile paylaşılır.
Ameliyat sonrası normal hayatıma ne zaman dönerim?
Genelde 2-4 hafta içinde günlük aktivitelere dönüş mümkündür; ağır iş ve spora dönüş 6-8 hafta alabilir.
Kemoterapi gerekecek mi?
İhtiyaç patolojik evreye, lenf nodu tutulumuna ve moleküler özelliklere göre belirlenir. Karar multidisipliner tümör konseyi tarafından alınır.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Kolonoskopi
Dahili Poliklinik (Gastroenteroloji)
Kolonoskopi — kalın bağırsak ve son ince bağırsak bölümünün endoskopik incelenmesi.
Anal fistül ameliyatı
Cerrahi Poliklinik Hizmetleri
Anal fistül ameliyatı — bağırsak ile makat çevresi cilt arasındaki anormal kanalın cerrahi tedavisi.
Anal fissür ameliyatı
Cerrahi Poliklinik Hizmetleri
Anal fissür ameliyatı — kronik makat çatlaklarında lateral internal sfinkterotomi cerrahi tedavisi.
Hemoroidektomi
Cerrahi Poliklinik Hizmetleri
Hemoroidektomi — ileri evre basur hastalığında genişlemiş hemoroid dokularının cerrahi olarak çıkarılması.
Endoskopik polipektomi
Dahili Poliklinik (Gastroenteroloji)
Endoskopik polipektomi — bağırsak ve mide poliplerinin endoskopik olarak çıkarılması.
İnflamatuar barsak hastalığı tedavisi
Dahili Poliklinik (Gastroenteroloji)
İBH tedavisi — Crohn hastalığı ve ülseratif kolitte alevlenme kontrolü ve uzun süreli remisyon için bireyselleştirilmiş tedavi.
Port kateter takılması
Cerrahi Poliklinik Hizmetleri
Port kateter takılması — uzun süreli damar yolu gerektiren tedavilerde cilt altına yerleştirilen kalıcı erişim sistemi.
İnflamatuar Bağırsak Hastalıkları Eğitimi ve Diyet Danışmanlığı
Beslenme ve Diyetetik
İnflamatuar Bağırsak Hastalıklarında Beslenme — Crohn ve ülseratif kolitte aktif/remisyon dönemi planı.