Hemoglobin düşüklüğüne neden olan demir, B12, folat eksikliği veya kronik hastalıklar gibi nedenlerin saptanıp tedavi edildiği dahiliye süreci.
Ne için yapılır
- Halsizlik, çabuk yorulma, nefes darlığı, çarpıntı gibi şikayetlerle birlikte hemoglobin düşüklüğü
- Kadınlarda uzun veya yoğun adet kanaması ve aralıklı baş dönmesi
- Soluk cilt, dilde yanma, saç dökülmesi, tırnaklarda kırılma gibi belirtiler
- Mide-bağırsak şikayetleri (reflü, ülser, kronik gastrit) ile birlikte demir eksikliği
- Vejetaryen/vegan beslenme ya da yaşlılıkta B12 eksikliği şüphesi
- Gebelikte veya gebelik planlayan kadınlarda anemi taraması
- Kronik böbrek hastalığı, romatolojik veya onkolojik hastalıklara eşlik eden anemi
Hazırlık
- Açlık kan tetkikleri istenebileceğinden 8-12 saat aç gelmek faydalıdır
- Kullanılan demir, B12, folik asit veya multivitamin takviyelerini bildirin
- Önceki hemogram, ferritin, B12 ve folat sonuçlarını yanınıza alın
- Kanama öyküsü (adet, dışkıda kan, burun kanaması) ve süresini hatırlamaya çalışın
- Kronik hastalıklar, geçirilmiş ameliyatlar ve aile öyküsü hakkında bilgi hazırlayın
İşlem nasıl yapılır
- Hekim, şikayetlerinizi, beslenme alışkanlıklarını ve olası kanama kaynaklarını sorgular
- Cilt, mukoza, dil, lenf bezleri ve karın muayenesi yapılır
- Tam kan sayımı, ferritin, demir, B12, folat ve gerekirse retikülosit sayımı istenir
- Anemi türü belirlenir (demir eksikliği, megaloblastik, kronik hastalık anemisi vb.)
- Altta yatan neden ek tetkiklerle (örn. endoskopi, kolonoskopi) araştırılır
- Nedene yönelik beslenme önerileri, oral demir/B12/folik asit takviyesi ya da gerekirse damardan tedavi planlanır
İşlem sonrası
- Tedavi başladıktan 4-8 hafta sonra hemogram ve demir parametrelerinin kontrolü
- Hedef değerlere ulaşılınca depoları doldurmak için tedavinin 3-6 ay sürdürülmesi
- Aneminin tekrarlamaması için altta yatan nedenin tedavisi ve düzenli izlem
- Yan etki gelişirse (mide bulantısı, kabızlık) doz veya formülasyon değişikliği
- Nedeni saptanamayan veya tekrarlayan anemilerde uzman branşa (gastroenteroloji, hematoloji) yönlendirme
Riskler
- Tedavi edilmeyen ciddi anemide kalp yükünün artması, dolaşım yetersizliği
- Oral demir tedavisinde mide bulantısı, karın ağrısı, kabızlık veya ishal
- Damardan demir uygulamasında nadiren alerjik reaksiyon
- B12 eksikliği uzun süre düzelmezse kalıcı sinir hasarı riski
- Anemi nedenini araştırmak için endoskopi/kolonoskopi gerekebilir; bu işlemlerin kendine ait riskleri vardır
Sıkça Sorulanlar
Demir hapı yan etkisi yapıyorsa ne yapmalıyım?
Yemekle birlikte alma, doz bölme veya farklı bir demir formülasyonuna geçiş çoğu kez şikayetleri azaltır. Kararı kendi başınıza vermeden hekiminize danışın.
Sadece beslenmeyle anemi düzelir mi?
Hafif eksikliklerde ve önlemede beslenme önemlidir; ancak orta-ileri anemide takviye veya damardan tedavi gerekebilir. Ayrıca kanama veya emilim sorunu varsa altta yatan nedenin tedavisi şarttır.
Anemi neden tekrarlıyor?
Süregelen kanama (adet, sindirim sistemi), yetersiz alım, emilim sorunları veya kronik hastalıklar tekrar nedenlerindendir. Düzenli takip ve nedene yönelik tedavi tekrarı önler.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Serum/infüzyon tedavisi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Serum/infüzyon tedavisi — sıvı, elektrolit ve damar yolu ilaçlarının kontrollü olarak verildiği destek tedavisi.
Genel dahiliye muayenesi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Genel dahiliye muayenesi — yetişkinlerde sistemik hastalıkların tanı, takip ve yönlendirmesi.
Vitamin eksikliği tedavisi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Vitamin eksikliği tedavisi — D vitamini, B12 ve folik asit eksikliklerinde kanıta dayalı replasman programı.
Astım ve alerji değerlendirmesi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Astım ve alerji değerlendirmesi — tetikleyicilerin saptanması, solunum testi ve tedavi planlaması.
Ateşli hastalıklar değerlendirmesi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Ateşli hastalıkların değerlendirilmesi — kısa süreli ve uzamış (FUO) ateş için sistematik tanı süreci.
Böbrek hastalıkları değerlendirmesi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Böbrek hastalıkları değerlendirmesi — kreatinin, eGFR ve idrar tahliliyle erken tanı odaklı tarama ve izlem.
Yatarak tedavi ve gözlem
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Yatarak tedavi ve gözlem — yakın izlem gerektiren dahiliye hastalıklarında planlı servis yatışı ve tedavi yönetimi.
Geriatrik hasta değerlendirmesi
Dahili Poliklinik Hizmetleri
Geriatrik hasta değerlendirmesi — 65 yaş ve üzeri bireylerde fiziksel, bilişsel ve sosyal sağlığın bütüncül incelenmesi.