Sabit bir noktaya bakarken farklı bölgelerde beliren ışık uyarılarına yanıt vererek merkezi ve çevresel görme alanının ölçüldüğü, glokom takibinde temel bir tanı testi.
Ne için yapılır
- Glokom tanı, evreleme ve tedavi yanıtının takibi
- Optik sinir hastalıklarının (optik nörit, optik atrofi) değerlendirilmesi
- Hipofiz adenomu ve diğer kafa içi kitlelere bağlı görme alanı kayıplarının taranması
- İnme, multipl skleroz gibi nörolojik hastalıklarda görsel yolların değerlendirilmesi
- Retina hastalıklarında (retinitis pigmentoza, makula hastalıkları) görme alanı kaybının izlenmesi
- Sürücü ve mesleki uygunluk değerlendirmelerinde görme alanı standartlarının kontrolü
- Görme alanını etkileyebilecek ilaç (örn. uzun süreli klorokin, vigabatrin) kullanımının takibi
Hazırlık
- Test öncesi yorgun olmamak ve dinlenmiş gelmek sonuçların güvenilirliğini artırır
- Gözlük kullanıyorsanız hekimin önerdiği test gözlüğü kullanılır; kontakt lensler bazen çıkarılması istenebilir
- Test öncesi göz bebeğini büyük ölçüde değiştirecek damlalardan kaçınılır; gerekiyorsa muayene sonrasına bırakılır
- Yaklaşık 10-20 dakika boyunca tek bir noktaya bakmanız gerektiği için zihinsel olarak hazır olmanız önemlidir
- Önceden yapılmış görme alanı testleriniz varsa karşılaştırma için yanınıza alınması faydalıdır
İşlem nasıl yapılır
- Cihazın çenelik ve alın bandına yaslanırsınız; bir gözünüz kapatılır, diğer göz teste alınır
- Cihazın merkezindeki sabit bir noktaya bakmanız istenir; bakış kayar ise cihaz uyarı verir
- Çevresel alandan farklı parlaklık ve büyüklükteki ışıklar belirir; ışığı gördüğünüzde elinizdeki butona basarsınız
- Görmediğinizden emin olmadığınız uyarılarda butona basmamanız doğrudur; tahmin etmek sonucu olumsuz etkiler
- Test her göz için ayrı yapılır ve genellikle 5-10 dakika sürer; toplam süre 15-25 dakikayı bulabilir
- Test sırasında ihtiyaç duyduğunuzda kısa molalar alabilirsiniz; bunu cihaz operatörüne belirtin
İşlem sonrası
- İşlem sonrası günlük aktivitelere hemen dönebilirsiniz; özel bir kısıtlama yoktur
- Sonuç hekiminiz tarafından önceki testlerle karşılaştırılarak değerlendirilir
- Glokom hastalarında genellikle yılda 1-2 kez ya da hekiminizin belirleyeceği aralıklarla tekrarlanır
- Tek bir testin sonucu yerine birden fazla testin eğilimi (progresyon) klinik karara yol gösterir
- Görme alanında ani genişleyen karartı veya görme kaybında ani değişiklik durumunda planlanmış kontrolü beklemeden başvurmanız önerilir
Riskler
- Görme alanı testi temassız ve ışıkla yapılan bir tetkiktir; bilinen ciddi bir yan etkisi yoktur
- Uzun süre sabit bakma ve dikkat gerektirmesi nedeniyle yorgunluk veya hafif baş ağrısı olabilir
- Yorgunluk, dikkat dağınıklığı ya da tecrübesizlik testin güvenilirliğini düşürebilir; bazen test tekrarı istenebilir
- Çok ileri yaş, demans veya işitme/görme dışı sınırlılıklar testin uygulanabilirliğini etkileyebilir
Sıkça Sorulanlar
Görme alanı testi ağrılı mıdır?
Hayır. Test tamamen temassız ve ağrısızdır. Yalnızca ekrandaki bir noktaya bakmanız ve gördüğünüz ışıklarda butona basmanız istenir; gözünüze hiçbir cihaz değmez.
Test sonucum güvenilir değil dendi, neden?
Görme alanı testi dikkat ve sabit bakış gerektirir. Yorgunluk, dikkat dağılması, sık göz kırpma, yanlış pozisyon ya da tahmin ederek butona basmak güvenilirlik göstergelerini düşürebilir. Bu durumda dinlenip test tekrarı istenebilir; ilk testlerin yeterince güvenilir olmaması nadir değildir.
Glokom takibinde ne sıklıkla görme alanı testi yapılmalı?
Sıklık hastalığın evresine, ilerleme hızına ve tedavi yanıtına göre belirlenir. Genel olarak yılda 1-2 kez yapılması yaygındır; hızlı ilerleme şüphesi olan hastalarda daha sık tekrarlanabilir. Sıklığı hekiminiz sizin için belirler.
Görme alanı testi yerine başka bir tetkik yeterli olmaz mı?
Görme alanı testi optik sinirin ve görme yollarının fonksiyonel durumunu değerlendirir; OCT gibi yapısal testlerle birbirini tamamlar. Glokom ve nörolojik hastalıkların takibinde fonksiyonel ve yapısal testlerin birlikte kullanılması en doğru değerlendirmeyi sağlar.
İlgili Bilgiler
İlgili Tıbbi Hizmetler
Aynı branş veya benzer endikasyonda incelemek isteyebileceğiniz diğer hizmetler.
Göz tansiyonu ölçümü
Göz Hastalıkları
Göz tansiyonu ölçümü (tonometri) — glokom taraması ve takibi için göz içi basıncın belirlenmesi.
Katarakt ameliyatı
Göz Hastalıkları
Katarakt ameliyatı (fakoemülsifikasyon) — bulanıklaşan göz merceğinin değiştirildiği görme kaybı tedavisi.
Fundoskopi
Göz Hastalıkları
Fundoskopi (göz dibi muayenesi) — retina, optik sinir ve göz damarlarının doğrudan incelenmesi.
OCT
Göz Hastalıkları
OCT (optik koherens tomografi) — retina ve optik sinirin temassız, mikron düzeyinde kesitsel görüntülenmesi.
Glokom takibi
Göz Hastalıkları
Glokom takibi — göz tansiyonu hastalığında ilaç, görme alanı ve sinir takibiyle görme korunması.
Retina dekolmanı tedavisi
Göz Hastalıkları
Retina dekolmanı tedavisi — görmenin korunması için zaman kritik, çoğunlukla pars plana vitrektomi cerrahisi.
Refraksiyon muayenesi
Göz Hastalıkları
Refraksiyon muayenesi (gözlük numarası) — miyop, hipermetrop ve astigmat tespitiyle doğru gözlük/lens numarasının belirlenmesi.
Kontakt lens değerlendirmesi
Göz Hastalıkları
Kontakt lens değerlendirmesi — uygun lens tipi seçimi, kornea ölçümleri ve güvenli kullanım eğitimi içeren kapsamlı muayene.